Maarif Modelinde Karne Notu Nasıl Hesaplanıyor? Sınav, Performans ve Süreç Puanı

Karnede gördüğün sayı yalnızca son yazılı değildir. İçinde sınav, ödev ve derse katılım vardır. Velilerin süreç puanı dediği kısım da bu sayının içindedir. Maarif Modeli yazılıyı kaldırmaz; ders sırasında yaptığın işi de nota katar.

Bu yazıda ilkokul, ortaokul ve lise için dönem notunun nasıl çıktığını bulursun. e-Okul’da hangi kutulara bakacağını da görürsün. Öz değerlendirme formu örneği tek başına bu notu belirlemez. Kısaca, puanlar toplanıp bölünür; 0,50 ve üzeri bir üst tam sayıya yuvarlanır.

Ortaokulda sınav, katılım ve varsa proje birlikte hesaplanır. Lisede her sınav ile her performans puanı aynı ağırlıkta toplanır. İlkokulda 2024-2025 yılından itibaren birinci sınıflardan başlayarak karne yerine gelişim raporu gelir. Gruplarda dolaşan yüzde yetmiş yazılı kalıbı bu üç kademede de yönetmelikte yer almaz; kutular sınıfa göre değişir.

Karne Notu Hangi Parçalardan Oluşur?

Karne, dönemin sonunda verilen kâğıttır. Üzerindeki ders notu üç yerden gelir: sınav, ders içindeki çalışma ve varsa proje. Maarif’te bu çalışmanın adı çoğu zaman performans görevi, öz değerlendirme veya ürün dosyasıdır. Karnedeki sayı yine de bu puanların ortalamasıdır.

Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği bir dönemde her dersten iki yazılı yapılacağını yazar. Haftalık ders saati altı ve üzerindeyse zümre öğretmenler kurulu üçüncü sınav açabilir. Okulun kendi sınavında cevapları sen yazarsın. Ülke veya il geneli ortak sınav bu kuralın dışındadır.

Sınavlar kabaca şu aralıklarda yapılır. Birinci dönem: ekim sonu–kasım başı ve aralık sonu–ocak başı. İkinci dönem: mart sonu–nisan başı ve mayıs sonu–haziran başı. Kesin tarih yıl başında e-Okul’da ilan edilir.

Zorunlu bir durumda il millî eğitim müdürlüğü bu tarihi değiştirebilir.

Süreç Puanı Nedir?

Süreç puanı, velinin ders boyunca biriken nota verdiği addır. Karnede bu adla ayrı bir yüzde kutusu yoktur. Maarif, ders sırasında yapılan işin de görülmesini ister: taslak, performans görevi, öz form, akran formu ve ürün dosyası. Bu işler, sınıfa göre farklı puanın içine girer.

Performans görevinin dereceli puanlama anahtarında süreç puanı ve ürün puanı ayrı satır olabilir. Bu ayrım, yalnızca o ödevin ölçeğidir. Karnenin yüzde kalıbı değildir. İki satır birleşince tek bir performans veya katılım notu olur.

Öz değerlendirme ve akran değerlendirme kâğıdı da tek başına karne notu değildir. Öğretmen bu kâğıdı ödev ve sunumla birlikte okuyabilir. Arkadaşının yazdığı puan, dönem notuna doğrudan yazılmaz.

Rehberlik ve sosyal etkinlik ortaokulda nota çevrilmez. Lisede sosyal sorumluluk çalışmaları da nota çevrilmez. Mezuniyette belgelenir. Bu çalışmalar karnedeki ders notuna üçüncü bir sütun olarak eklenmez.

İlkokulda Karne ve Gelişim Raporu

İlkokulda karne notu, ortaokuldaki gibi iki sınavın ortalaması değildir. Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği ilkokul başarısını ders etkinliği, gözlem, oyun ve verilen görevlerle izler.

17 Ocak 2025 değişikliği şunu yazar: 2024-2025 yılından itibaren birinci sınıflardan başlayarak başarı, gelişim raporunda gösterilir ve bu sınıflarda karne verilmez. Geçiş bitene kadar diğer ilkokul sınıflarında karne verilmeye devam edilir. 2026-2027 yılında bu kural, birinci sınıftan başlayan öğrencilerin üçüncü sınıfa geldiği anlamına gelir. Çocuğunuzun sınıfında rapor mu karne mi olduğunu okulun verdiği belgeden doğrulayın.

Karne verilmeye devam edilen ilkokul sınıflarında ders başarısı çok iyi, iyi, yeterli ve geliştirilmeli olarak yazılır. Davranışlar da geliştirilmeli, iyi ve çok iyi olarak karnede yer alır. Burada 64 ile 70’i toplayıp üçe bölmek diye bir hesap yoktur.

Ortaokul Dönem Puanı Nasıl Hesaplanır?

Ortaokul ve imam-hatip ortaokulunda not sınavlardan, derse katılımdan ve varsa projeden çıkar. Dönem puanı 100 üzerinden yazılır. Başarı, iki dönem ortalamasına bakar: Türkçe’de en az 70, diğer derslerde en az 50.

Ders Etkinliklerine Katılım Puanı

Her dönemde, haftalık ders saati iki ve daha az olan dersten iki kez katılım puanı verilir. İki saatten fazla olan dersten üç kez verilir. Öğrenci, ders yılında istediği bir dersten en az bir proje hazırlar. Proje, verildiği dönemde puanlanır.

Teslim edilmeyen projenin puanı sıfır sayılır ve bu sıfır ortalamadan çıkarılmaz. Bu kural 17 Ocak 2025 değişikliğinde açıktır.

Proje olan derste hesap üç adımda yürür. Önce proje puanlarının ortalaması ile katılım puanlarının ortalaması toplanıp ikiye bölünür. Sonra bu sonuç, birinci sınav ve ikinci sınavla toplanıp üçe bölünür.

Bölme sonucu önce virgülden sonra dört haneye kadar yazılır. 0,50 ve üzeri bir üst tam sayıya yuvarlanır.

Aşağıdaki tablo bir örnektir. Haftalık ders saati ikiden fazla olan bir derste üç katılım puanı vardır. Sayılar bir öğrencinin gerçek karnesi değildir; formülün nasıl işlediğini göstermek için seçilmiştir.

Proje verilmeyen derste proje kutusu boş kalır. O zaman katılım ortalaması, birinci sınav ve ikinci sınav toplanıp üçe bölünür. Aynı sayıların projesiz hâli (80 + 64 + 70) / 3 = 71,3333 eder ve dönem puanı 71 olur. Önce çizelgede proje kutusunun dolu mu, yoksa boş mu olduğuna bak.

Geçerli bir özrün olmadan sınava girmezsen o sınav puana çevrilmez. e-Okul’a G yazılır. Sınav yine de sayıya dahildir. Ortalama, o sınav hiç olmamış gibi yükselmez.

Kopyada kâğıt geçersiz sayılır ve e-Okul’a K yazılır. O sınav da sayıya dahildir. Özür uygun görülürse öğretmen, duyurduğu bir zamanda telafi sınavı yapar. Veli, gerekçeyi en geç beş iş günü içinde okula yazılı bildirir.

Lise Karne Notu Nasıl Hesaplanır?

Lisede dönem puanı da 100 üzerindedir. Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği’ne göre sınavlar, performans puanları ve varsa proje toplanır ve puan sayısına bölünür. Her puan bir kez girer. Yazılı, performanstan daha ağır değildir.

İki yazılı 60 ve 80, iki performans 90 ve 74 ise dönem puanı (60 + 80 + 90 + 74) / 4 = 76 olur. Aynı derse 100 proje de eklenirse beş puan toplanır: (60 + 80 + 90 + 74 + 100) / 5 = 80,8 ve not 81 olur.

Her dönemde her dersten iki performans puanı verilir. Biri performans çalışmasına bakar. Diğeri derse hazırlık, devam, aktif katılım ve örnek davranışa bakar.

Zümre öğretmenler kurulu, performans ödevine dayalı üçüncü bir puan daha açabilir. Bu karar öğrenciye duyurulur. Her dönemde her dersten en az bir performans ödevi yapılır. Ders yılında en az bir dersten proje verilir.

Bu yüzden lisede yazılı, notu tek başına belirlemez. 90’lık bir performans ödevi, 90’lık bir yazılı kadar ortalamaya girer. Velinin süreç dediği kutu, çoğu zaman derse hazırlık ve katılım için verilen ikinci performans puanıdır.

Performans görevi nasıl hazırlanır? sorusunun cevabı, bu puanın hangi ödeve dayandığını gösterir.

Haftalık ders saati altı ve üzerindeyse zümre öğretmenler kurulu üçüncü yazılı açabilir. Lisede bu üçüncü sınav da diğer puanlarla aynı ağırlıkta toplanır. Meslekî ve teknik liselerde uygulamalı derslere hizmet ve temrin puanı da girebilir. O dersin çizelgesi, genel lise çizelgesinden bir satır fazla olabilir.

Yabancı dilde dinleme, konuşma, okuma ve yazma birlikte değerlendirilir. Dersi birden fazla öğretmen okutuyorsa dönem puanı, verilen puanların ağırlıklı ortalamasıyla çıkar.

Yuvarlama ve Başarılı Sayılma

Hem ortaokulda hem lisede bölme sonucu önce virgülden sonra dört haneye kadar yazılır. 0,50 ve üzeri bir üst tam sayıya yuvarlanır.

74,6667 puan 75’e yuvarlanır. 71,3333 puan 71 olarak kalır. 71,50 puan 72 olur.

Bir dersin yıl sonu puanı, birinci ve ikinci dönem puanlarının ortalamasıdır. Aynı yuvarlama burada da geçerlidir. 75 ve 68’in ortalaması 71,50’dir ve yıl sonu puanı 72 olur. Dersin ağırlıklı puanı, yıl sonu puanı ile haftalık ders saatinin çarpımıdır.

Yıl sonu başarı puanı, derslerin ağırlıklı puanları toplanıp haftalık toplam ders saatine bölünerek bulunur. Bu puan öğrenim belgesine yazılır ve diploma notunun kaynağıdır. YKS sıralamasında kullanılan OBP puanı ve diploma notunun sıralamaya etkisi ayrı bir hesaptır. Karnedeki tek ders notu, yerleştirme puanı değildir.

Ortaokulda bir üst sınıfa geçmek için iki dönem ortalaması Türkçe’de 70’in altında, diğer derslerde 50’nin altında kalamaz. Lisede bir dersten başarılı sayılmak için iki dönem ortalamasının en az 50 olması gerekir. Birinci dönem düşük olsa bile ikinci dönem puanı en az 70 ise öğrenci o dersten başarılı sayılır.

Kaç zayıf dersle sınıf geçileceği, bu yazının konusu değildir. Burada yalnızca karnedeki ders notunun nasıl çıktığı anlatılır.

Karne Notu Hesap Akışı

Çizelgeyi her derste aynı sırayla okursun. Önce sınav puanlarını yazarsın. Sonra katılım veya performans puanını yazarsın.

Proje varsa onu da yazarsın. En sonda puanları yukarıdaki kurala göre ortalarsın ve yuvarlarsın.

e-Okul’da Nereye Bakılır?

Karne kapağı yalnızca sonucu gösterir. Hesabı görmek için e-Okul’daki puan çizelgesini aç. Ortaokulda birinci sınav, ikinci sınav, derse katılım ve varsa proje kutusu yer alır. Lisede yazılıların yanında performans puanları ve varsa proje vardır.

Sınav sonucu, ortak sınavlar dışında, sınavın yapıldığı tarihten başlayarak en geç on iş günü içinde e-Okul’a işlenir ve öğrenciye bildirilir. Proje de teslim tarihinden başlayarak aynı süre içinde işlenir. Dönem bitmeden beş gün önce okul, puan çizelgesinin çıktısını öğretmenle kontrol eder.

Ünite sonunda yapılan kısa yoklama, kendiliğinden üçüncü yazılı olmaz. O puan, öğretmen onu sınav veya katılım puanı olarak çizelgeye yazarsa ortalamaya girer. Çizelgede görmediğin sayıyı karne hesabına katma.

Bireyselleştirilmiş eğitim programı olan öğrencinin başarısı, o programdaki amaçlara göre değerlendirilir. Bu öğrencinin notu, program okunmadan sınıfın standart hesabıyla kurulmaz.

Sık Hatalar

• Yazılı yüzde yetmiş sanmak. Ortaokul ve lise notu, puanların toplanıp bölünmesiyle çıkar. Grupta gördüğün sabit yüzde, çizelgedeki puanların yerine geçmez.
• Süreç puanını ayrı karne sütunu sanmak. Süreç puanı ortaokulda katılım puanının, lisede derse hazırlık puanının içindedir.
• Öz formu karne sanmak. Form, öğretmenin okuduğu kâğıtlardan biridir. Dönem puanı sınav, katılım veya performans ve varsa projeden çıkar.
• Teslim edilmeyen projeyi yok saymak. Ortaokulda teslim edilmeyen projenin puanı sıfırdır. Ortalama, o kutu hiç yokmuş gibi hesaplanmaz.
• Türkçe barajını fen barajıyla karıştırmak. Ortaokulda Türkçe’de 70, diğer derslerde 50 aranır. 68 fen dersinde başarılı sayılır; Türkçe’de yetmez.
• Kısa yoklamayı üçüncü yazılı sanmak. Üçüncü sınav, ancak haftalık ders saati altı ve üzerindeyse ve zümre öğretmenler kurulu karar verdiyse açılır.

Mini Senaryo

Elif, 7. sınıf fen dersinde birinci yazılıdan 64 alır. Eve gelince “Yazılıdan 64 aldım, karnem de 64 olmalı” der. Annesi de grupta gördüğü yüzde kalıbıyla 64’ün büyük kısmını karneye yazar. Katılım puanını küçük bir ek sanır.

Öğretmen puan çizelgesini açınca tablo farklıdır. Üç katılım puanının ortalaması 80, proje 100’dür. Bu ikisinin birleşimi 90 olur. İkinci yazılı 70’tir.

(90 + 64 + 70) / 3 = 74,6667 çıkar ve dönem puanı 75’e yuvarlanır.

Elif’in 64’ü yok olmamıştır. Ortalamayı aşağı çeken puan budur. 90’lık birleşik puan ise ortalamayı yukarı taşır. Proje ve katılım, sınavlarla aynı hesabın içindedir.

Bir sonraki çalışmada Elif, yalnızca yazılıya çalışmaz. Katılım puanını düşüren eksik deneyi de tamamlar.

Karne Notu ve YKS

Okul sınavı ile YKS aynı oturum değildir. ÖSYM, YKS’de soru türünü ve puanı kendi kılavuzuyla belirler. Karnedeki 75, TYT neti değildir.

Buna karşılık yıl sonu başarı puanı diploma notuna gider ve OBP üzerinden sıralamayı etkiler. Okul notunu bütün yıl boşlamak, yalnızca karnede değil, yerleştirme hesabında da iz bırakır.

Maarif’te okul sınavında cevapları sen yazarsın. Bu alışkanlık, açık uçlu sorularda gerekçeyi yazma pratiği kazandırır. YKS hâlâ çoktan seçmelidir. Okulda yazdığın gerekçe, denemede yanlış şıkkı eleme hızına döner.

Ders boyunca tuttuğun notu haftalık işe çevirmek için Maarif ölçme ve değerlendirme sistemine ve deneme analizinde hata defterine bakabilirsin. Okulda eksik kalan adım ile denemede boş bıraktığın adım çoğu zaman aynı yerdir.

İlgili Rehberler

• Maarif ölçme ve değerlendirme sistemi
• Süreç odaklı değerlendirme uygulama örnekleri
• Performans görevi nasıl hazırlanır?
• Dereceli puanlama anahtarı nasıl hazırlanır?
• Öz değerlendirme formu örneği
• Öğrenci ürün dosyası nedir?
• OBP puanı ve diploma notunun sıralamaya etkisi
• Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli veli rehberi

Unikazan Yaklaşımı

Karne, dönemin sonunda gördüğün sonuçtur. YKS ise haftalık netin sonucudur. İkisi aynı kâğıt değildir.

Unikazan’da okuldan gelen eksik adımı, deneme analizindeki boş adımla yan yana koyarız. Amaç, karnede 75 görünüp denemede aynı konuda boş bırakılan yeri haftalık plana yazmaktır.

Koçlarımızı tanıyabilirsin, başarı hikâyelerimize göz atabilirsin veya ücretsiz materyallere bakabilirsin.

Sonuç

Maarif Modelinde karne notu, sınavın yanına ders boyunca yapılan işi de koyar. Ortaokulda bu iş derse katılım ve varsa projedir. Lisede performans puanlarıdır. İlkokulda ise sayısal karne, kademeli olarak yerini gelişim raporuna bırakır.

Özetle: Dönem puanı, karnedeki kutuların toplanıp bölünmesiyle çıkar. 0,50 ve üzeri bir üst tam sayıya yuvarlanır. Öz değerlendirme kâğıdı bu notun yerine geçmez. Çizelgedeki her kutu sonucu değiştirir.

Sıkça Sorulan Sorular