12. sınıf Coğrafya · 1. dönem 1. yazılı · 12.2.2
Sanayileşme, göç ve şehirleşme arasındaki bağın toplumsal etkileri; birlikte yaşama ve öz denetim.
Resmî öğrenme çıktısı
Beşeri Sistemler · Şehirleşme, Sanayi ve Göç İlişkisinin Toplumsal Etkileri
12.2.2. Şehirleşme, göç ve sanayileşme ilişkisini toplumsal etkileri açısından yorumlar.
Kırk yılda değişen şehir · 9 puan
Aşağıda bir sanayi şehrine ait kurgusal veriler verilmiştir.
| Gösterge | 1985 | 2025 |
|---|---|---|
| Şehir nüfusu | 250 000 | 1 000 000 |
| Fabrika sayısı | 40 | 350 |
| Başka illerden gelenlerin nüfustaki payı | %15 | %45 |
| Yeşil alan (kişi başına m²) | 12 | 5 |
Tablodaki verilerden yararlanarak sanayileşme, göç ve şehirleşme arasındaki ilişkiyi açıklayınız.
Tablodaki değişimin toplumsal hayata iki olumsuz etkisini yazınız.
1.1 tam puan 5
Örnek çözüm
Fabrika sayısının 40’tan 350’ye çıkması iş olanakları yaratmış, bu olanaklar başka illerden göçü artırmıştır. Göçle nüfus 250 000’den 1 000 000’a, yani dört katına çıkmış ve şehir hızla büyümüştür.
Puanlama
1.2 tam puan 4
Örnek çözüm
Hızlı büyüme konut, ulaşım ve altyapıda yetersizliğe yol açar. Yeşil alanların azalması yaşam kalitesini düşürür, işsizlik ya da gecekondulaşma gibi sorunlar ortaya çıkabilir ve farklı kültürlerden gelenler arasında uyum sorunları yaşanabilir.
Puanlama
Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.
Apartmanda birlikte yaşam · 8 puan
Köyden şehre göç eden bir aile on katlı bir apartmana taşınmıştır. Komşular gece geç saatlerde gürültü, ortak alanlara bırakılan eşyalar ve aidat ödemeleri nedeniyle zaman zaman birbirleriyle anlaşmazlık yaşamaktadır. Aile, köydeki yakın komşuluk ilişkilerini de özlemektedir.
Köyden şehre göçün aile ve komşuluk ilişkilerinde yarattığı iki değişimi açıklayınız.
Şehirde birlikte yaşamada öz denetimin önemini metindeki bir sorun üzerinden açıklayınız.
2.1 tam puan 4
Örnek çözüm
Geleneksel geniş aile yerini çekirdek aileye bırakabilir. Köydeki yakın ve dayanışmacı komşuluk ilişkileri, şehirde daha mesafeli ve kurallarla belirlenen ilişkilere dönüşür.
Puanlama
2.2 tam puan 4
Örnek çözüm
Öz denetim, kişinin başkası uyarmadan kendi davranışını kurallara ve başkalarının haklarına göre düzenlemesidir. Örneğin gece gürültüsünü kendiliğinden azaltmak, herkesin huzurunu korur ve anlaşmazlıkları önler.
Puanlama
Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.
Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; örnek kâğıtta bütün sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.
Kâğıdın tamamını çözüp kendini puanlamak için bir kâğıt seç.
Sorular resmî sınav sorusu değildir; Unikazan tarafından Ortaöğretim Coğrafya Dersi Öğretim Programı’na göre örnek olarak hazırlandı. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alındı (kaynak).
Ücretsiz ön görüşme
Hemen konuşmak istersen 0432 606 02 26 veya WhatsApp
