9. sınıf Kimya · 1. dönem 1. yazılı · KİM.9.1.2

9. Sınıf Kimya 1. Yazılı: Kimyasal Maddelerin Güvenli Kullanımı Soruları

Evde ve laboratuvarda kimyasal maddelerin hatalı kullanımından doğan problemler, piktogramlar ve çözüm önerileri.

Resmî öğrenme çıktısı

Etkileşim · Kimya Hayattır

KİM.9.1.2. Farklı ortamlarda kimyasal maddelerin kullanımından kaynaklanan problemleri çözebilme

1. soru

Temizlik ürünlerini karıştırmanın tehlikesi · 10 puan

Banyoyu daha iyi temizlemek isteyen biri çamaşır suyu ile tuz ruhunu (hidroklorik asit çözeltisi) aynı kovada karıştırmıştır. Kısa süre sonra keskin kokulu, sarı-yeşil renkli bir gaz oluşmuş; kişi öksürmeye ve gözlerinde yanma hissetmeye başlamıştır. Bu karışımda zehirli klor gazı (Cl₂) oluşur.

1.14 puan
Bu olaydaki problemi ve problemin nedenini kısaca özetleyiniz.
1.26 puan
Kişinin o an yapması gerekenleri ve bu tür kazaların önlenmesi için iki öneriyi yazınız.

Çözümü ve puanlamayı göster

1.1 tam puan 4

Örnek çözüm

Problem: Zehirli klor gazı solunarak solunum yolları ve gözler zarar görmüştür. Neden: Farklı temizlik ürünleri karıştırılmış, aralarında tepkime gerçekleşmiştir; kapalı ve havasız bir ortamda çalışılmıştır.

Puanlama

Problemi (zehirli gazın solunması) belirlemek2 puan
Nedeni (ürünlerin karıştırılması, tepkime) belirlemek2 puan

1.2 tam puan 6

Örnek çözüm

O an: Ortamı hemen terk etmek, temiz havaya çıkmak, ortamı havalandırmak; gözleri bol suyla yıkamak; şikâyet sürerse sağlık kuruluşuna başvurmak (Türkiye’de acil durumlarda 112). Önleme: Temizlik ürünlerini asla karıştırmamak; ürün etiketlerini ve tehlike işaretlerini okumak; temizliği havadar ortamda ve eldivenle yapmak.

Puanlama

O an yapılması gereken (temiz hava, havalandırma, yıkama)3 puan
İki geçerli önleme önerisi3 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

2. soru

Laboratuvarda tehlike işaretleri · 12 puan

Bir laboratuvardaki dört şişenin etiketinde şu tehlike işaretleri (piktogramlar) bulunmaktadır:

Şişelerin etiketindeki piktogramlar
Şişe	Piktogramın görünüşü	Anlamı
1	Alev	Alevlenir (yanıcı)
2	Bir yüzeye ve bir ele damlayan sıvı	Aşındırıcı (korozif)
3	Kuru kafa ve çapraz kemikler	Akut toksik (zehirli)
4	Kurumuş ağaç ve ölü balık	Çevre için tehlikeli

2.18 puan
Her şişe için, kullanırken alınması gereken birer güvenlik önlemi yazınız.
2.24 puan
Bir öğrenci 4 numaralı şişede kalan az miktardaki maddeyi “çok az kaldı, bir şey olmaz” diyerek lavaboya dökmüştür. Bu davranışı değerlendiriniz.

Çözümü ve puanlamayı göster

2.1 tam puan 8

Örnek çözüm

1: Alevden, kıvılcımdan ve ısı kaynağından uzak tutmak.
2: Eldiven, gözlük ve önlük kullanmak; ciltle temas ettirmemek.
3: Yutmamak, solumamak; çeker ocakta ve koruyucu ekipmanla çalışmak.
4: Lavaboya dökmemek; atık kabında toplamak.

Puanlama

1: alevden ve ısıdan uzak tutmak2 puan
2: eldiven, gözlük, önlük; ciltle temas ettirmemek2 puan
3: yutmamak, solumamak; çeker ocak2 puan
4: lavaboya dökmemek, atık kabı2 puan

2.2 tam puan 4

Örnek çözüm

Davranış yanlıştır. Çevre için tehlikeli maddeler az miktarda da olsa atık suya karışır ve sudaki canlılara zarar verir; atıklar birikerek etkisini artırır. Bu tür maddeler ayrı atık kaplarında toplanmalı ve kurallara uygun bertaraf edilmelidir.

Puanlama

Davranışın yanlış olduğunu belirtmek1 puan
Çevreye etkisini ve doğru atık yöntemini açıklamak3 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; senaryo kâğıdında bütün sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği senaryo kâğıtları

Kâğıdın tamamını çözüp kendini puanlamak için senaryonu seç.

Senaryo 1: 1 soru Senaryo 3: 1 soru Senaryo 4: 1 soru Senaryo 5: 1 soru

Diğer konular

Sorular resmî sınav sorusu değildir; Unikazan tarafından Ortaöğretim Kimya Dersi Öğretim Programı’na göre örnek olarak hazırlandı. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alındı (kaynak).

Ücretsiz ön görüşme

30 dakikada sana özel yol haritası

1Formu doldurDört bilgi yeterli, bir dakika sürer.
2Seni arayalımGörüşme saatini sana uygun zamana koyalım.
3Yol haritanı çıkaralımNetlerini ve hedefini konuşur, haftalık planın ilk taslağını birlikte çizeriz.

Hemen konuşmak istersen 0432 606 02 26 veya WhatsApp